Uitgegeven: 1 november 2011
BESNIJDENIS
Handelingen 7,51
Hardnekkigen en onbesnedenen van hart en oren,
gij verzet u altijd tegen de heilige Geest.
Onbesneden.
Ik ben niet besneden. Dat is geen verdienste, maar wel een feit. Dat komt omdat mijn ouders bij de Christelijke traditie hoorden en daar vindt nu eenmaal geen besnijdenis plaats. Besnijdenis is die ingreep waarbij de voorhuid van het mannelijk geslachtsorgaan wordt weggesneden. In de Bijbel treffen we de besnijdenis veelvuldig aan.
Allereerst bij Abraham (Genesis 17). Hij moet zichzelf, zijn kinderen besnijden; alleen de jongens wel te verstaan. Zo ondergaan Ismaël en Isaäc allebei de besnijdenis. Het is een uiterlijk teken van het verbond. Sindsdien worden alle Joodse jongens op de achtste dag, precies een week na hun geboorte besneden. In Hebron heb ik een besnijdenis bijgewoond in de synagoge bij het graf van Abraham en Sara.
Joden en Islamieten.
Niet alleen Joodse jongetjes, maar sinds het ontstaan van de Islam ook Islamitische jongetjes worden besneden. Ik beperk mij nu in de bespreking slechts tot de Joodse besnijdenis, omdat ik van de Bijbel en de Joodse traditie meer afweet dan van de Islamitische traditie.
Verbond.
Zoals genoemd, is het een teken van het verbond. Een uiterlijk teken dat heel het leven doordringt. Net als dikwijls in de Christelijke kerk in de Doop, gebeurt de opneming in het verbond op jonge leeftijd. Dat is om te benadrukken dat het verbond ten diepste van één kant komt, namelijk van de Here God. Mensen passen het alleen maar toe uit gehoorzaamheid, niet omdat het verbond van hen afhangt, want er is geen mens zonder gebreken.
Artsen.
Op 16 september 2011 las ik in het ND dat er artsen zijn die er op aandringen dat de besnijdenis van jongetjes wordt afgeschaft. Kortom dat het wordt verboden! Om medische redenen. Ik ben geen medicus, maar ben door dat argument nauwelijks overtuigd. Het schijnt in Noord-Amerika zo te zijn dat artsen de besnijdenis van jongens juist propageren. Dit om hygiënische redenen. Bovendien blijkt dat als mannen besneden zijn, bij vrouwen geen of weinig gevallen van baarmoederhalskanker zich voordoen. Meer dan medische argumentatie is hier! Het gaat om geloof en de vrijheid om dat geloof vrij binnen een samenleving uit te oefenen.
Bijna te laat!
In 1940 verscheen het illegale pamflet "Bijna te laat!" van de hand van dr. J.Koopmans, Hervormd predikant. Hij riep de kerken op zich in te zetten voor de Joodse Nederlanders in die dagen van de Duitse bezetting en hij riep op tot verzet tegen de maatregelen die de toenmalige bezetter tegen de Joden instelde. De nazi's waren zoals bekend, fel in hun antisemitische strijd. Die strijd tegen Joden begon door wetten aan te nemen die het Joodse leven onmogelijk maakten. Eerst werd het recht op rituele slacht van dieren afgeschaft. Daarna werd de besnijdenis van jongetjes verboden. Die volgorde van verbod op de Joodse slacht - de sjechieta - en het verbod op de besnijdenis door de nazi's destijds moeten wij niet vergeten. We weten waar al die verboden uiteindelijk op zijn uitgelopen... Volgens Abel Herzberg ging het Adolf Hitler in de vernietiging van de Joden, om de beschavingskracht af te schaffen, door het Jodendom in de wereld gebracht en door het Christendom aanvaard. In zijn Abel Herzberglezing citeert Antoine Bodar hem.
Besnijden.
Als Christen in geloof ben je besneden, namelijk besneden in Christus. Dit schrijft de apostel Paulus in de brief aan de Kolossenzen (2,10-12). Ook Stefanus spreekt vlak voordat hij wordt gestenigd over een besneden zijn van hart, een uitdrukking die de Here God al in het boek Leviticus (26,41) gebruikt. Ook Paulus beschrijft zichzelf als een besnedene van hart. Er is dus voor een gelovig Christen geen enkele reden om kritisch te staan tegenover de besnijdenis zoals die wordt gepraktiseerd binnen het Jodendom; integendeel. Paulus stelt dat een Christen uit de volken niet moet roemen, zich niet beter moet achten dan iemand uit de Joden.
Beschamend.
De manier waarop de discussie over de rituele slacht is gesproken is ronduit beschamend geweest. Alle leden van de Tweede Kamer werden uitgenodigd om de rituele Joodse slachter aan het werk te zien en slechts één enkel lid van de CU is daar op ingegaan en schreef naar aanleiding daarvan positief. Er had ook over dierenleed in de bio-industrie gesproken moeten worden, het dierenleed van het slachtdier van geboorte tot en met zijn dood en niet slechts één enkel facet. Dat is schijnheilig en ik vond het beschamend voor onze democratie. Nederland staat bekend om de vrijheid, ook op religieus gebied. Dat religie zo wordt teruggedrongen tot de privésfeer en in de praktische uitoefening zo onder kritiek komt te liggen zal ons, Christenen, op den duur ook zeker treffen. Wij zullen niet vrijuit gaan.
Uitdagen.
In Frankrijk is er reeds een verbod om in het openbaar te bidden. Als je in een restaurant zit en je handen vouwt, de ogen sluit en bidt alvorens je croissant te eten verwacht ik niet dat je zonder pardon in het cachot wordt geworpen, maar het feit dat dit verbod er ligt is verschrikkelijk, immers afschuwelijke zaken zijn mogelijk, dat heeft de geschiedenis ons inmiddels wel geleerd. In Berlijn mag je geen kruis dragen op bepaalde plaatsen. Je zou de neiging krijgen om het juist toch te doen. Een kruis te gaan dragen in Berlijn en openlijk te bidden bij je café au lait in Monmartre. Zo bewerken zulke regels dus precies het omgekeerde en komt er drang om uit te dagen en geloof uit te dragen. Er ontstaan oneigenlijke spanningen.
Verzet tegen de heilige Geest.
Ik ben niet besneden. Dat is geen verdienste, maar wel een feit. Als de samenleving zich verzet tegen de heilige Geest zal iemand die gelooft, die zich besneden weet van harte, niet kunnen zwijgen.
G.J.Krol